Akademi ve Bilim (17)

Bir önceki yazımda Dr. Bezwoda’dan bahsetmiştim. O yazımı okumayanlara kısaca hatırlatmak isterim. Metastazı olan meme kanseri hastalarına uygulanan kök hücre destekli yüksek doz kemoterapi yaklaşımı, Dr. Bezwoda’nın yazılarının da büyük etkisiyle, 1980’li yılların sonundan 2000 yılına kadar geçen sürede çok popüler ve etkinliğine güvenilen bir tedavi haline gelmişti. Ancak yıllar içinde Dr. Bezdowa’nın yazılarının uydurma…

Devamını oku

Alkol ve Kanser

Alkol ve kanser ilişkisi çok uzun yıllardan beri tartışılan bir ilişkidir. Günümüze dek bu ilişkinin olduğunu düşündüren çalışmalar ağırlıklı olmakla beraber hiç ilişkisi olmadığını veya bu ilişkinin ihmal edilebilir olduğunu ileri sürenler de vardı. Addiction isimli dergide Temmuz 2016’da yayınlanan bir makale alkol kullanımı ile kanser gelişimi arasında güçlü bir ilişki olduğunu öne sürüyor. Makaleye göre alkol…

Devamını oku

Diyabet İlaçları ve Kanser

Her zaman beni rahatsız eden konulardan biridir. Kuşaktan kuşağa ve yıllar içinde sonraki nesillere aktarılan ancak bilimsel çalışmalar ile doğrulanmayan kimi moleküller, acaba gerçekten söylendiği gibi kanser tedavisinde işe yarıyor olabilir mi? Bu soruyu kendime soruyor olmamın temel nedeni ilaç sanayinin koşulsuz olarak ticari kaygılarını öne çıkartıyor olması. Şunu demek istiyorum, acaba gerçekten ucuz moleküllere…

Devamını oku

Mesane Kanseri

Geçtiğimiz hafta Kanser Savaşçıları Derneği, “Mesane Farkındalık Haftası” nedeniyle Ankara’da bir etkinlik yaptı. Etkinliğe Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kanser Daire Başkanlığı, Sağlık Bakanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumundan yetkililer, akademisyenler, sivil toplum örgütü (Kanser Savaşçıları) ve medya temsilcileri katıldı. Kanser Daire Başkanı Doç. Dr. Murat Gültekin ve ülkemizin en iyi bilinen üro-onkoloji uzmanlarından, Koç Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim…

Devamını oku

Kanser Tedavisinde Yeni Umutlar

Kanser tedavisinin ilk adımı bir insanlık faciasından “iyilik” çıkarmayı başaran iki bilim adamı sayesinde oldu. Goodman ve Gillmann biyolojik bir silah olan “Hardal Gazı”na maruz kalan askerlerde hücre sayılarının azaldığını ve lenf bezlerinin küçüldüğünü fark ettiler. İkinci Dünya Savaşı’nın son hızıyla sürdüğü yıllardı. Hardal gazından geliştirilen “Nitrojen Mustard” ilk kemoterapi ilacı olarak tarihe geçti. Aradan…

Devamını oku

Omega-3 ve Kanser

Klasik tıp yöntemleri ile yeterince sınanmayan kimi alternatif tıp ürünlerinin tüm dünyada ve ülkemizde ne kadar büyük bir tüketici kitlesi olduğu biliniyor. Doğal, organik, yan etkisi yok iddialarıyla yeterince sınanmamış ürünlerin nasıl piyasaya pompalandığı da malum. Bunun nedenleri de malum. ABD’de 2012 yılında bu tür ürünlerin piyasasının 11.5 milyar dolar olduğu bildirilmişti. Öngörüler pazarın 2017…

Devamını oku

Yeni Yıl, Hoşgeldi…

Yeni bir yıl geldi yeniden. Zaman her şeyden bağımsız, aldırışsız, acımadan akıp gidiyor. Akrep ve yelkovanın hızını kontrol etmek imkansız. Kim bilir hangi yaşanmışlıkların, acıların, sevinçlerin, kızgınlıkların, kişisel tarihlerimizde ne büyük devrimlerin, isyanların, zaferlerin, yok oluşların yılıydı geçtiğimiz yıl.  Bir çoğumuz için ise 2014 yılı “hiç bir şey” demekti belki. Ama insanlar için önemi ve anlamı…

Devamını oku

Kanser İstatistikleri ve Ne Yapmalıyız?

Kanser 2015 yılında da en popüler sağlık konularının başında gelecek. ABD’de 2015 yılında 600 bine yakın kişinin kanser nedeniyle yaşamını yitireceği ve 1.600.000 kişiye kanser tanısı konulacağı öngörülüyor. Bu yazımda kanserle ilgili bazı kritik soruların yanıtlarını tartışmak istiyorum. 1- Kanser önlenebilir bir hastalık mıdır? Yanıt tek kelime; Evet…! Tüm kanser nedenlerinin %30’unu sigara ve aşırı…

Devamını oku

Yine ve Yeniden Cep Telefonları…

Bu sütunun devamlı izleyicileri bilirler, bu güne dek cep telefonu ve sağlık konusunda bir çok yazı yazdım. Cep telefonlarının özellikle kanser ile ilişkisi bilim dünyasının popüler konularından biridir. Kanımca cep telefonu şirketlerinin en çok reklam verenlerin başında gelmesi elde edilen verilerin medyada yeterince yer almamasına neden oluyor. Oysaki hayatımızın vazgeçilmez bir parçası haline gelen “cep…

Devamını oku

Kanser Savaşçıları

Yaklaşık bir yıl oluyor. Sevgili arkadaşım Sağlık gazetecisi ve Cumhuriyet Bilim Teknoloji okurlarının da yakından tanıdığı Aslı Ortakmaç bir sohbet sırasında bana dedi ki; bu ülkede kanser hastaları ne kadar kötü organize, bunun için ne yapabiliriz? Söylediğinde haklıydı, kanser hastaları için yapılan organizasyonların önemli bir bölümü ilaç sektörünün örtülü desteği ile hekimler veya dernekler tarafından…

Devamını oku

Aşırı Şişmanlık ve Kanser: İlişki Netleşiyor…

Aşırı şişmanlık ya da tıbbi tanımıyla obezite yüzyılımızın en önemli sağlık sorunlarından biri. Son yıllarda yapılan çalışmalar, obezite ile kanser ilişkisini daha net bir biçimde ortaya koymaya başladı. Bu çalışmalar; yutak, pankreas, kalın bağırsak, rektum, meme, rahim, böbrek ve tiroid kanseri sıklığının aşırı şişmanlarda daha yüksek olduğunu gösteriyor. Amerika Birleşik Devletlerinin toplum verilerine dayanan SEER…

Devamını oku

Moleküler Tsunami

Geçtiğimiz hafta gerçekleştirdiğimiz “Hematolojide Yeni Eğilimler” sempozyumunda tartışılan yeni kanser ilaçları medyada geniş yer aldı. Bu tür yeni gelişmeleri kamuoyu ile paylaşmak doğru mu sorusunun yanıtını bilmiyorum. Bunu yapmamak, bu alanı bir çok donanımsız insana terk ediyor, toplum tamamen bilgisiz kalıyor ve daha kötüsü yanlış bilgilendiriliyor. Bunu bilim insanlarının yapması ise ne kadar doğru bilgilenmeyi…

Devamını oku

Tatlandırıcılar Ve Kanser

İnsan tatlıya düşkündür… Tarih boyunca hep tatlının peşinde koşmuştur, tatlı yiyecekler, tatlı içecekler… Gündelik yaşamımızda bilerek ya da bilmeyerek çok sık kullandığımız tatlandırıcılar da işte bu eski tutkumuzun ürünleridir. İsteriz ki, hem tatlı yiyelim, ama tatlının zararlarından da korunalım. Tatlandırıcıların tarihi sanıldığından eskidir. İlk yapay tatlandırıcı olan sakarin, 1879 yılında keşfedilmiştir. Sakarin üretiminin tek nedeni…

Devamını oku

Umut Taciri, Gorter

Umut tacirliğinin Almanya’dan Türkiye’ye uzanan basın gezisinin ardındaki çarpıcı gerçekler.* ASLI ORTAKMAÇ Bilimsel gerçekler bir yana, kanser tedavileriyle ilgili gelişmelerin önemini aslında hastalardan önce halkla ilişkiler şirketleri belirler. İşte bir strateji örneği: Kanser tedavisinde çığır açan yeni bir aşının geliştirildiği müjdesiyle öncelikle ana akım medyadan bir televizyoncu ve gazeteci aranır. Haberin, ülkede ilk kez onlarla…

Devamını oku

Ön Yargı Ve Cehalet

Telefonda benimle son derece sinirli bir ses tonuyla konuşuyordu…-Ben bir gazeteciyim… -Buyurun, sizi dinliyorum… -Henüz 18 yaşında, cezaevinden getirdiler, akut lösemi yani kan kanseri tanısı var. Onu dört duvar arasına tıktılar… Sizden uzman görüşü istiyorum… -Lösemi hastalarını izole odalarda tedavi etmek gereklidir… -Dışarı bile çıkmasına izin vermiyorlar… -Lösemi hastalarında infeksiyon ve kanama riski yüksek olduğundan…

Devamını oku

Kanser Yalanları

Genel anlamıyla kanser, çağımızın en korkulan ve tedavisi en zor hastalık grubudur. Bu durum, kanser hakkında eğitimi olsun veya olmasın hemen herkesin gelişigüzel bilgi edinmesine ve konunun ciddi anlamda kötüye kullanılmasına zemin hazırlamaktadır. Yapılan çalışmalar, ABD’de yaşayan insanların %85’inden fazlasının kanser hakkında hatırı sayılır biçimde fikir sahibi olduğunu göstermektedir. Sadece gelişmiş ülkelerde değil, bizim gibi…

Devamını oku

Kötü Haber Vermek

-Neden yaşlı Jacob’a olmadı. On yıl önce emekli oldu. Yapacak bir işi yok. Benim yapmak istediğim çok şey var. Hasta olmaya vaktim, hatta ölmeye hakkım yok… Bu sözlerin sahibi David henüz 45 yaşında bir hukuk profesörüydü. Kronik ve ilerleyici bir kas hastalığına yakalanmıştı ve kendisine hastalığı nedeniyle en çok 18 ay yaşayabileceği söylenmişti. Her zaman…

Devamını oku

Aşırı Şişmanlık Ve Kanser

Aşırı şişmanlığın tüm dünyada ve özellikle gelişmiş toplumlarda önemli bir sağlık sorunu olduğu ortadadır. Kanser sıklığı ile aşırı şişmanlık arasındaki ilişkinin belirgin hale gelmesi konunun önemini daha da arttırmıştır. Menopoz öncesi aşırı kilolu kadınlarda meme kanseri riskinin aynı yaş grubunda olup normal kiloya sahip kadınlara oranla daha yüksek olduğu bilinmekteydi. Son yıllarda bu bilgiye ek…

Devamını oku